hero image
قبرستان اکبرآباد در شهر تهران

قبرستان اکبرآباد

جاودانگی تاریخ در شرق تهران در منطقه سلیمانیه (دولاب) که از سمت جنوب به اتوبان شهید محلاتی (آهنگ) و از شمال به خیابان پیروزی (ژاله سابق) منتهی می‌شود آرامگاهی در شش بخش وجود دارد که قدمت آن‌ها در اصل به دوره قاجار و پیش‌تر از آن یعنی زندیه می‌رسد. آرامستانی که بالغ بر ۷۵ هزار متر مربع مساحت دارد و ارامنه کاتولیک، ارامنه گریگوریان، ارتدوکس‌ها، آشوری‌ها و مسیحیان کاتولیک از کشورهایی چون فرانسه، ایتالیا، روسیه، چک، اتریش، مجارستان و لهستان در آن رخ نقاب خاک کشیده‌اند. این مجموعه که بین اهالی محل به باغ ارمنی، قبرستان روس‌ها، لهستانی‌ها (کاتولیک‌ها) و یا قبرستان "اکبرآباد" شهرت دارد‌‌ همان باغ معروفی است که در زمان زندیه سنگ‌تراشان ارمنی اهل اصفهان که به دستور کریم خان زند به تهران منتقل شده بودند، در آنجا ساکن می‌شوند و این باغ بهانه‌ای برای احداث گورستان مخصوص ارامنه در نزدیکی محل زندگی آن‌ها می‌شود. گورستانی که تا پیش از فوت مشکوک دکتر "آندره ارنست لویی کلوکه" پزشک مخصوص محمدشاه قاجار تنها به دفن ارامنه ایرانی اختصاص داشت اما پس از اینکه دکتر کلوکه پزشک و سیاستمدار فرانسوی که نقش مهمی در ایجاد و تحکیم رابطه ایران و فرانسه داشت به علت نوشیدن سم "تنطورکانتارید" که اشتباها توسط مستخدمش به وی داده شد، پس از ده روز درگذشت، دولت قاجار برای جلوگیری از ایجاد بحران میان رابطه سیاسی دو کشور تصمیم گرفت به شکل با شکوهی او را در این گورستان دفن کند و بنای زیبایی بر مزار او بسازد. پس از آن پیکر سایر مسیحیان ساکن ایران از ملیت‌های مختلف هم هنگام مرگشان توسط خانواده‌هایش به خاک این آرامستان سپرده شد.. شروع جنگ جهانی جهانی اول و دوم، مهاجرت و تبعید اقوام روس، یونانی، لهستانی و ایتالیایی که هر یک بنا به دلایل خاصی به ایران آمده بودند، نقطه عطف دیگری برای گسترش این گورستان محسوب می‌شود، به عنوان مثال پیکر ۲۴ معدنچی و مهندس ایتالیایی که در ریزش معدنی در اراک جان خود را از دست دادند برای دفن به این گورستان منتقل شده است. اکنون وضعیت این آرامستان به این شرح است: 44هزار متر مربع آن به ارامنه اختصاص دارد که مالکیت این بخش آرامستان با خلیفه‌گری ارامنه در ایران است. 142 هزار متر مربع متعلق به کاتولیک‌ها است که اقوام فرانسوی،ایتالیایی،انگلیسی و مهم‌تر از همه لهستانی‌ها در آن دفن هستند و مالکیت آن قسمت با سفارتخانه‌های کشورهای مذکور است. 3700 متر مربع آن متعلق به ارتدوکس‌ها است که شامل گرجی‌ها، روس‌ها و یونانی‌هایی می‌شود که ما بین دو جنگ جهانی به ایران مهاجرت کردند و قسمت کوچکی هم سهم مسیحیان آشوری و کلدانی است. وجود مقبره "ولادیمیر گاردایستکی" معمار اوکراینی ایستگاه راه آهن تهران، "آوانس اوگانیانس" اولین کارگردان سینمای ایران، "ماری چرچیل" نوه ۶ ساله چرچیل، "نیکلای مارکف" معمار روس‌تبار مقیم ایران که بسیاری از بناهای مهم پایتخت با نظارت او ساخته شده است، "کنت دومونت فرت" ایتالیایی اولین رئیس پلیس ایران، "آنتوان سوروگین" عکاس گرجی و روس تبار عصر قاجار و بسیاری از پزشکان، هنرمندان، معماران، افراد نظامی و غیر نظامی، افراد مشهور و غیر مشهور این گورستان را تبدیل به یک موزه زنده مردم‌شناسی کرده است که بازدید کنندگان می‌توانند با مطالعه نوشته‌های روی سنگ‌ قبر‌ها به نحوه زندگی و دلیل حضور اتباع سایر کشور‌ها در ایران همچنین چگونگی روابط سیاسی ایران با سایر کشور‌ها پی ببرند. نکته قابل تأمل آن که مزار ۴۰۹ نظامی و ۵۰۰ غیر نظامی لهستانی در این آرامستان وجود دارد که در جنگ جهانی دوم از سوی ارتش شوروی به ایران تبعید شدند و بسیاری از آنها در اثر بیماری تیفوس درگذشتند. بنای سربازان گمنام که به یاد نظامیان لهستانی کشته شده در جنگ جهانی دوم در قسمت کاتولیک‌های این گورستان نصب شده است سند جالبی از مردم‌دوستی و مهمانپذیری ایرانیان است . اکنون سال‌هاست که دیگر فردی در این آرمستان دفن نمی‌شود. مالکیت این آرامستان هم از سال ۱۹۴۲ با کشورهای لهستان، فرانسه، ایتالیا، خلیفه‌گری ارامنه و نماینده کلیسای کاتولیک رُم بوده است. . با این وجود آخرین بار در اردیبهشت سال جاری پیکر بانو "هلن استلماخ" آخرین بازمانده از لهستانی‌هایی که در جنگ جهانی دوم به ایران تبعید شد، در این مکان به خاک سپرده شد. برای بازدید از این مکان تاریخی بهتر است در ایستگاه پیروزی خط 4 مترو پیاده شوید و از رانندگان تاکسی خطی که کنار ایستگاه مترو منتظر مسافر ایستاده‌اند، بخواهید شما را به این مکان ببرند. رفتن به این مکان اگرچه سخت نیست اما آسان هم نیست و بهتر است با یک راهنمای مسلط به تاریخ راهی این گورستان شوید.
آدرس
استان تهران، شهر تهران، اتوبان شهید محلاتی (آهنگ)، خیابان دهم فرودین، میدان امام حسن، شمال خیابان پاسدار گمنام، فی مابین خیابان شهید رضایی تاجری از غرب، خیابان مستفیذ از شمال، املاک مسکونی از شرق و گلخانه های خیابان پاسدار گمنام از جنوب
تجـربه های کاربران از اینجـا  ( 0 نظر )
امتیــاز کلـی
برای ویزیت ایران عکس بفرستید
نمایش عکسها با ذکر نام عکاس